Văn bản Cổng trường mở ra và các kiến thức lý thuyết trọng tâm, sơ đồ tư duy cùng hướng dẫn phân tích, soạn bài…

cong truong mo ra

Cổng trường mở ra như những dòng nhật kí tâm tình, nhỏ nhẹ và sâu lắng, bài văn giúp ta hiểu thêm tấm lòng thương yêu, tình cảm sâu nặng của người mẹ đối với con và vai trò to lớn của nhà trường đối với cuộc sống mỗi con người.

Văn bản cổng trường mở ra

   Vào đêm trước ngày khai trường của con, mẹ không ngủ được. Một ngày kia, còn xa lắm, ngày đó con sẽ biết thế nào là không ngủ được. Còn bây giờ giấc ngủ đến với con dễ dàng như uống một li sữa, ăn một cái kẹo. Gương mặt thanh thoát của con tựa nghiêng trên gối mềm, đôi môi hé mở và thỉnh thoảng chúm lại như đang mút kẹo.

   Con là một đứa trẻ nhạy cảm. Cứ mỗi lần, vào đêm trước ngày sắp đi chơi xa, con lại háo hức đến nỗi lên giường mà không sao nằm yên được. Nhưng mẹ chỉ dỗ một lát là con đã ngủ. Đêm nay con cũng có niềm háo hức như vậy: Ngày mai con vào lớp Một. Việc chuẩn bị quần áo mới, giày nón mới, cặp sách mới, tập vở mới, mọi thứ đâu đó sẵn sàng, khiến con cảm nhận được sự quan trọng của ngày khai trường. Nhưng cũng như trước một chuyến đi xa, trong lòng con không có mối bận tâm nào khác ngoài chuyện ngày mai thức dậy cho kịp giờ.

   Mẹ đắp mền cho con, buông mùng, ém góc cẩn thận, rồi bỗng không biết làm gì nữa. Mọi ngày, khi con đã ngủ, mẹ dọn dẹp nhà cửa. Mẹ lượm những chiếc xe thiết giáp dưới gầm ghế, cạnh chân bàn, những chú rô-bốt bằng nhựa đứng ngồi khắp nơi, và giữa nhà là đoàn quân thú dàn trận trong một cuộc chiến tranh Sư Tử – Khủng Long mà ngày nào con cũng bày ra. Căn nhà mình chỉ tạm ngăn nắp, gọn gàng từ khi con ngủ cho đến sáng hôm sau.

   Nhưng hôm nay tất cả những việc đó con đã giúp mẹ làm từ chiều. Mẹ nói: “Ngày mai đi học, con là cậu học sinh lớp Một rồi”. Nghe vậy con hăng hái tranh với mẹ dọn dẹp đồ chơi.

   Mẹ thường nhân lúc con ngủ mà làm vài việc của riêng mình. Nhưng hôm nay mẹ không tập trung được vào việc gì cả. Mẹ cũng không định làm những việc ấy tối nay. Nhìn con ngủ một lát, rồi mẹ xem đi xem lại những thứ đã chuẩn bị cho con. Mẹ tự bảo mình cũng nên đi ngủ sớm.
Mẹ lên giường và trằn trọc. Con đã đi học từ ba năm trước, hồi mới ba tuổi vào lớp Mẫu giáo, đã biết thế nào là trường, lớp, thầy, bạn. Ngay cả ngôi trường mới, con cũng đã tập làm quen từ những ngày hè. Tuần lễ trước ngày khai giảng, con đã làm quen với bạn bè và cô giáo mới, đã tập xếp hàng, tập đi, tập đứng, để chuẩn bị cho buổi lễ khai trường long trọng này. Mẹ tin là con sẽ không bỡ ngỡ trong ngày đầu năm học.

   Thực sự mẹ không lo lắng đến nỗi không ngủ được. Mẹ tin đứa con của mẹ lớn rồi. Mẹ tin vào sự chuẩn bị rất chu đáo cho con trước ngày khai trường. Còn điều gì để lo lắng nữa đâu! Mẹ không lo, nhưng vẫn không ngủ được. Cứ nhắm mắt lại là dường như vang bên tai tiếng đọc bài trầm bổng: “Hằng năm cứ vào cuối thu… Mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp”.

   Cái ấn tượng khắc sâu mãi mãi trong lòng một con người về cái ngày “hôm nay tôi đi học” ấy, mẹ muốn nhẹ nhàng, cẩn thận và tự nhiên ghi vào lòng con. Để rồi bất cứ một ngày nào đó trong đời, khi nhớ lại, lòng con lại rạo rực những cảm xúc bâng khuâng, xao xuyến. Ngày mẹ còn nhỏ, mùa hè nhà trường đóng cửa hoàn toàn, và ngày khai trường đúng là ngày đầu tiên học trò lớp Một đến trường gặp thầy mới, bạn mới. Cho nên ấn tượng của mẹ về buổi khai trường đầu tiên ấy rất sâu đậm. Mẹ còn nhớ sự nôn nao, hồi hộp khi cùng bà ngoại đi tới gần ngôi trường và nỗi chơi vơi hốt hoảng khi cổng trường đóng lại, bà ngoại đứng ngoài cánh cổng như đứng bên ngoài cái thế giới mà mẹ vừa bước vào.

   Mẹ nghe nói ở Nhật, ngày khai trường là ngày lễ của toàn xã hội. Người lớn nghỉ việc để đưa trẻ con đến trường, đường phố được dọn quang đãng và trang trí tươi vui. Tất cả quan chức nhà nước vào buổi sáng ngày khai trường đều chia nhau đến dự lễ khai giảng ở khắp các trường học lớn nhỏ. Bằng hành động đó, họ muốn cam kết rằng, không có ưu tiên nào lớn hơn ưu tiên giáo dục thế hệ trẻ cho tương lai. Các quan chức không chỉ ngồi trên hàng ghế danh dự mà nhân dịp này còn xem xét ngôi trường, gặp gỡ với Ban Giám Hiệu, thầy, cô giáo và phụ huynh học sinh, để điều chỉnh kịp thời những chính sách về giáo dục. Ai cũng biết rằng mỗi sai lầm trong giáo dục sẽ ảnh hưởng đến cả một thế hệ mai sau, và sai lầm một li có thể đưa thế hệ ấy đi chệch cả hàng dặm sau này.

   Đêm nay mẹ không ngủ được. Ngày mai là ngày khai trường lớp Một của con. Mẹ sẽ đưa con đến trường, cầm tay con dắt qua cánh cổng, rồi buông tay mà nói: “Đi đi con, hãy can đảm lên, thế giới này là của con, bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra”.

(theo: Lí Lan, Báo Yêu trẻ, số 166, Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 1 – 9 – 2000)

lá

Kiến thức lý thuyết bài Cổng trường mở ra

Những kiến thức trọng tâm của bài học mà bạn cần ghi nhớ:

Tìm hiểu chung

Tác giả

Lý Lan: Sinh năm 1957, quê ở Thủ Dầu Một, Bình Dương

– Là một phụ nữ đa tài, (nhà giáo, nhà văn, dịch giả nổi tiếng)

– Phong cách nghệ thuật: dịu dàng, đằm thắm, dạt dào cảm xúc trên từng trang viết

– Các tác phẩm chính: Chàng nghệ sĩ, Cỏ hát, Ngôi nhà trong cỏ, truyện dịch Harry Potter…

Tác phẩm

– Xuất xứ: Đăng trên báo “Yêu trẻ” – Thành phố Hồ Chí Minh, số 166, ngày 1-9-2000

– Kiểu văn bản: Nhật dụng

– Thể loại: Kí

– Phương thức biểu đạt: Biểu cảm kết hợp với tự sự và miêu tả

– Bố cục

  • Phần 1 (từ đầu …”mà mẹ vừa bước vào”): Tâm trạng của hai mẹ con vào đêm trước ngày khai trường con vào lớp Một
  • Phần 2: (còn lại): Vai trò của nhà trường và xã hội trong việc giáo dục trẻ em.

Đọc hiểu văn bản

Tâm trạng của hai mẹ con vào đêm trước ngày khai trường con vào lớp Một

– Sự đối lập trong tâm trạng của mẹ và con

Người conNgười mẹ
+ Hăng hái tranh với mẹ dọn dẹp đồ chơi (trưởng thành)

+ giấc ngủ đến dễ dàng như uống một li sữa, ăn một cái kẹo

+ gương mặt thanh thoái, đôi môi hé mở…

+ vui, háo hức nhưng không có mối bận tâm nào khác ngoài việc thức dậy cho kịp giờ.
+ chuẩn bị đồ dùng cho con…, dỗ con ngủ, đắp mền, buông mùng, ém góc…(chăm sóc chu đáo)

+ không ngủ được + không tập trung được vào việc gì cả (hụt hẫng)

+ lên giường và trằn trọc.

+ mẹ không lo lắng nhưng vẫn không ngủ được vì nghĩ đến
• ngày khai trường đầu tiên của mẹ
• ghi vào lòng con cảm xúc đẹp đẽ
• vai trò của giáo dục, nhà trường

– Nghệ thuật

+ Dùng nhiều từ láy gợi cảm (háo hức, rạo rực, bâng khuâng, xao xuyến, nôn nào, hồi hộp, chơi vơi…)

+ Kể ở ngôi thứ nhất ( người mẹ)

+ Miêu tả tâm lí nhân vật độc đáo

+ Hình thức độc thoại nội tâm, giọng tâm tình thủ thỉ, sâu lắng.

Vai trò của nhà trường và xã hội trong việc giáo dục trẻ em

Liên hệ đến nền giáo dụ ở Nhật Bản

+ Ngày khai trường là ngày lễ của toàn xã hội → không có ưu tiên nào lớn hơn ưu tiên giáo dục thế hệ trẻ cho tương lai.

→ Nền giáo dục được xã hội hóa, được coi trọng hàng đầu.

+ Ai cũng biết rằng mỗi sai lầm trong giáo dục sẽ ảnh hưởng đến cả một thế hệ mai sau, và sai lầm một li có thể đưa thế hệ ấy đi chệch cả hàng dặm sau này.

→ tầm quan trọng của nhà trường đối với thế hệ trẻ.

Câu văn kết thúc

“Đi đi con, hãy can đảm lên, thế giới này là của con, bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra”

+ Câu cầu khiến như một lời động viên khích lệ

+ “Thế giới kì diệu”

→ Kho tàng tri thức nhân loại

→ Tình bạn bè, tình thầy trò

→ Hoài bão ước mơ, thử thách, kỉ niệm

⇒ Nhà trường có vai trò to lớn đối với cuộc sống mỗi con người và toàn xã hội.

Nội dung và Nghệ thuật

Nội dung

– Tấm lòng thương yêu, tình cảm sâu nặng của người mẹ đối với con

– Vai trò to lớn cua rnhaf trường đối với cuộc sống mỗi con người

Nghệ thuật

– Hình thức độc thoại nội tâm, biểu cảm thông qua kể, tả

– Miêu tả diễn biến tâm trạng nhân vật đặc sắc

– Từ ngữ nhẹ nhàng, kín đáo thể hiện những tâm tư, tình cảm thầm kín của người mẹ.

Sơ đồ tư duy bài cổng trường mở ra

so do tu duy bai cong truong mo ra

Soạn văn 7 bài Cổng trường mở ra

Hướng dẫn trả lời các câu hỏi trang 8 sách giáo khoa Ngữ văn 7 tập 1:

Câu 1 (trang 8 SGK Ngữ văn 7 tập 1)

Trước ngày tựu trường của con người mẹ không ngủ được. Khi đứa con đã ngủ say, người mẹ bồi hồi nhớ lại những hoạt động trong ngày của con và nhớ về cả những kỉ niệm của chính bản thân mình trong ngày khai trường đầu tiên. Người mẹ nghĩ về tương lai của đứa con, rồi liên tưởng tới ngày khai giảng ở Nhật- một ngày hội thực sự của toàn xã hội- nơi mà mọi người thể hiện sự quan tâm tới thế hệ tương lai.

Câu 2 (trang 8 SGK Ngữ văn 7 tập 1)

Đêm trước ngày khai trường , tâm trạng mẹ và đứa con hoàn toàn trái ngược nhau:

– Mẹ: trằn trọc không ngủ được, mẹ hoài niệm về ngày tựu trường của mình và lo lắng cho tương lai của đứa con.

+ Mẹ không tập trung được vào việc gì cả.

+ Suốt buổi tối không ngủ được, bồn chồn, trằn trọc: “Mẹ lên giường và trằn trọc”, “mẹ không lo nhưng vẫn không ngủ được”…

– Con: háo hức thu xếp đồ chơi, tối lên giường mẹ chỉ dỗ một lát là con đã ngủ luôn.

+ Vô tư, nhẹ nhàng, háo hức

+ “Giấc ngủ dễ dàng như uống một li sữa, ăn một cái kẹo”.

+ “Gương mặt thanh thoát, đôi môi hé mở và thỉnh thoảng chúm lại như đang mút kẹo”.

Câu 3 (trang 8 SGK Ngữ văn 7 tập 1)

Nguyên nhân người mẹ không ngủ được:

– Mẹ vô cùng yêu thương con, mẹ cũng lo lắng, hồi hộp, xúc động vì đây là buổi lễ khai trường vào lớp Một của con – Ngày khai trường đầu tiên.

– Mẹ nhớ lại cảm xúc, sự rạo rực của ngày khai trường khi được bà ngoại “dắt tay đi trên con đường làng dài và hẹp”.

Chi tiết chứng tỏ ngày khai trường đã để lại dấu ấn thật sâu đậm trong tâm hồn người mẹ: “Hằng năm cứ vào cuối thu… Mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp”.

Câu 4 (trang 8 SGK Ngữ văn 7 tập 1)

– Người mẹ không trực tiếp nói với con mà chỉ đang thầm thì tâm sự với chính mình.

– Cách viết này làm cho việc thể hiện nội tâm nhân vật chân thực hơn, khắc họa được tình cảm, tâm tư những điều khó nói trong sâu thẳm khó nói bằng lời nói trực tiếp.

Câu 5 (trang 8 SGK Ngữ văn 7 tập 1)

Đó là câu văn: “Ai cũng biết rằng mỗi sai lầm trong giáo dục sẽ ảnh hưởng đến cả một thế hệ mai sau, và sai lầm một li có thể đưa thế hệ ấy đi chệch cả hàng dặm sau này”.
  
– Câu văn nhấn mạnh tầm quan trọng của nhà trường đối với việc giáo dục. Giáo dục cần tâm huyết, đúng đắn đường hướng để không làm ảnh hưởng tới cả một thế hệ.

Câu 6 (trang 8 SGK Ngữ văn 7 tập 1)

Thế giới kì diệu:

– Đó là thế giới của tri thức, kiến thức. Giáo viên chính là người giúp học sinh tiếp cận kho tri thức của nhân loại, tri thức kinh điển, mới mẻ nhất…

– Đó là thế giới của tâm hồn, tình cảm, thế giới của tình thầy trò, tình bạn.

→ Nhà trường nơi nâng đỡ cho em về tri thức, tình cảm, tư tưởng đạo lí, tình bạn, tình thầy trò…

Luyện tập

   Một bạn cho rằng, có rất nhiều ngày khai trường, nhưng ngày khai trường vào học lớp Một có dấu ấn sâu đậm nhất trong tâm hồn mỗi con người. Em có tán thành ý kiến đó không? Vì sao?

Cuộc đời học sinh có rất nhiều ngày khai trường nhưng ngày khai trường để vào học lớp Một là ngày có dấu ấn sâu đậm nhất trong tâm hồn mỗi người.

Bởi vì:

– Học sinh lớp Một được trải nghiệm mọi cảm giác bỡ ngỡ, hào hứng, lo lắng… Điều gì đầu tiên cũng thiêng liêng và ấn tượng.

– Học sinh lớp Một luôn nhận được sự quan tâm đặc biệt bởi đây là lứa tuổi có sự chuyển biến nhận thức mạnh mẽ khi thay đổi môi trường.

Hãy nhớ lại và viết thành đoạn văn về một kỉ niệm đáng nhớ nhất trong ngày khai trường đầu tiên của mình?
 
   Đã trải qua 7 mùa khai trường rồi. Nhưng với em những kí ức về ngày khai trường đầu tiên trong cuộc đời mình vẫn cứ hiện lên một một khi em nghĩ về nó. Chỉ cần nghĩ tới là em lại cảm thấy rạo rực và nhớ y nguyên cảm xúc ban đầu ấy. Buổi sáng hôm đó không cần mẹ phải đánh thức dậy, em đã dậy rất sớm để chuẩn bị trang phục và chải tóc thật gọn gàng rồi xem lại cặp sách, mở nó ra em cảm nhận được mùi thơm của những quyển sách đã được bọc nhãn cẩn thận, tất cả mọi thứ đều mới.

   Tâm trạng của em hôm ấy ôi sao cũng rạo rực lạ kì như thế. Mọi thứ đã sẵn sàng, mẹ dắt tay em đi trên con đường làng quen thuộc, cùng mẹ bước đi nhưng lòng em lại bắt đầu thấy hơi hồi hộp và lo lắng, chắc cũng đã cảm nhận được sự hồi hộp của em mà mẹ đã an ủi em bằng cách kể lại ngày đầu tiên mẹ được ông ngoại dẫn tới ngày khai trường đầu tiên của mình. Em như cuốn vào câu chuyện của mẹ mà quên đi cảm giác hồi hộp ban đầu. Ngày đầu tiên tới trường của em đã diễn ra rất suôn sẻ và tuyệt vời.

Mong rằng những hướng dẫn trên sẽ giúp các em hoàn thành tốt hơn nội dung soạn bài cổng trường mở ra của mình.

lá

Những câu hỏi xoay quanh bài cổng trường mở ra

Nội dung bài Cổng trường mở ra ?

Nội dung bài Cổng trường mở ra là những suy tư của người mẹ trước ngày con vào lớp Một. Qua đó, thể hiện tình cảm yêu thương sâu sắc của mẹ. Đồng thời văn bản nêu lên vai trò to lớn của nhà trường đối với cuộc sống mỗi con người.

Bố cục bài Cổng trường mở ra ?

Bố cục bài Cổng trường mở ra gồm 2 phần
Phần 1 từ đầu …”mà mẹ vừa bước vào”
Phần 2 (còn lại)

– Cổng trường mở ra là văn bản của tác giả nào?

Cổng trường mở ra là văn bản của tác giả  Lý Lan

– Cổng trường mở ra là văn bản thuộc thể loại?

Cổng trường mở ra là văn bản thuộc thể loại Tự sự

– Trong văn bản Cổng trường mở ra, tâm trạng của người mẹ trước đêm con khai trường thế nào?

Tâm trạng của người mẹ trước đêm con khai trường Trằn trọc không ngủ được, hoài niệm về ngày tựu trường của mình và lo lắng cho tương lai của đứa con.

– Người mẹ nhớ lại kỉ niệm nào?

Người mẹ Nhớ về kỉ niệm khai trường được bà ngoại dẫn đến trường

– Thế giới kì diệu mà tác giả nói tới là gì?

Thế giới kì diệu mà tác giả nói tới là thế giới của tri thức, kiến thức; thế giới của tâm hồn, tình cảm, thế giới của tình thầy trò, tình bạn và nhà trường là nơi nâng đỡ về tri thức, tình cảm, tư tưởng đạo lí, tình bạn, tình thầy trò…

– Nghệ thuật chủ yếu trong bài Cổng trường mở ra là gì?

Nghệ thuật chủ yếu trong bài Cổng trường mở ra là so sánh

Chúc các em học tốt…!